Matthew - మత్తయి సువార్త 5

1. ఆయన ఆ జనసమూహములను చూచి కొండయెక్కి కూర్చుండగా ఆయన శిష్యు లాయనయొద్దకు వచ్చిరి.

1. Jesus saw the crowds. So he went up on a mountainside and sat down. His disciples came to him.

2. అప్పుడాయన నోరు తెరచి యీలాగు బోధింపసాగెను

2. Then he began to teach them. He said,

3. ఆత్మవిషయమై దీనులైనవారు ధన్యులు; పరలోకరాజ్యము వారిది.
యెషయా 61:1

3. "Blessed are those who are spiritually needy. The kingdom of heaven belongs to them.

4. దుఃఖపడువారు ధన్యులు; వారు ఓదార్చబడుదురు.
యెషయా 61:2

4. Blessed are those who are sad. They will be comforted.

5. సాత్వికులు ధన్యులు ; వారు భూలోకమును స్వతంత్రించుకొందురు.
కీర్తనలు 37:11

5. Blessed are those who are free of pride. They will be given the earth.

6. నీతికొరకు ఆకలిదప్పులు గలవారు ధన్యులు; వారుతృప్తిపరచబడుదురు.

6. Blessed are those who are hungry and thirsty for what is right. They will be filled.

7. కనికరముగలవారు ధన్యులు; వారు కనికరము పొందుదురు.

7. Blessed are those who show mercy. They will be shown mercy.

8. హృదయశుద్ధిగలవారు ధన్యులు; వారు దేవుని చూచెదరు.
కీర్తనలు 24:2

8. Blessed are those whose hearts are pure. They will see God.

9. సమాధానపరచువారు ధన్యులు ; వారు దేవుని కుమారులనబడుదురు.

9. Blessed are those who make peace. They will be called sons of God.

10. నీతినిమిత్తము హింసింపబడువారు ధన్యులు; పరలోక రాజ్యము వారిది.

10. Blessed are those who suffer for doing what is right. The kingdom of heaven belongs to them.

11. నా నిమిత్తము జనులు మిమ్మును నిందించి హింసించి మీమీద అబద్ధముగా చెడ్డమాటలెల్ల పలుకునప్పుడు మీరు ధన్యులు.

11. "Blessed are you when people make fun of you and hurt you because of me. You are also blessed when they tell all kinds of evil lies about you because of me.

12. సంతోషించి ఆనందించుడి, పరలోకమందు మీ ఫలము అధికమగును. ఈలాగున వారు మీకు పూర్వమందుండిన ప్రవక్తలను హింసించిరి.
2 దినవృత్తాంతములు 36:16

12. Be joyful and glad. Your reward in heaven is great. In the same way, people hurt the prophets who lived long ago.

13. మీరు లోకమునకు ఉప్పయి యున్నారు. ఉప్పు నిస్సారమైతే అది దేనివలన సారము పొందును? అది బయట పారవేయబడి మనుష్యులచేత త్రొక్కబడుటకే గాని మరి దేనికిని పనికిరాదు.

13. "You are the salt of the earth. But suppose the salt loses its saltiness. How can it be made salty again? It is no longer good for anything. It will be thrown out. People will walk all over it.

14. మీరు లోకమునకు వెలుగైయున్నారు; కొండమీదనుండు పట్టణము మరుగైయుండనేరదు.

14. "You are the light of the world. A city on a hill can't be hidden.

15. మనుష్యులు దీపము వెలిగించి కుంచము క్రింద పెట్టరు కాని అది యింటనుండువారికందరికి వెలు గిచ్చుటకై దీపస్తంభముమీదనే పెట్టుదురు.

15. Also, people do not light a lamp and put it under a bowl. Instead, they put it on its stand. Then it gives light to everyone in the house.

16. మనుష్యులు మీ సత్క్రియలను చూచి పరలోకమందున్న మీ తండ్రిని మహిమపరచునట్లు వారియెదుట మీ వెలుగు ప్రకాశింప నియ్యుడి.

16. "In the same way, let your light shine in front of others. Then they will see the good things you do. And they will praise your Father who is in heaven.

17. ధర్మశాస్త్రమునైనను ప్రవక్తల వచనములనైనను కొట్టి వేయవచ్చితినని తలంచవద్దు; నెరవేర్చుటకే గాని కొట్టి వేయుటకు నేను రాలేదు.
యెషయా 42:21

17. "Do not think I have come to get rid of what is written in the Law or in the Prophets. I have not come to do that. Instead, I have come to give full meaning to what is written.

18. ఆకాశమును భూమియు గతించిపోయిననే గాని ధర్మశాస్త్రమంతయు నెరవేరువరకు దానినుండి యొక పొల్లయినను ఒక సున్నయైనను తప్పి పోదని నిశ్చయముగా మీతో చెప్పుచున్నాను.
యెషయా 42:21

18. What I'm about to tell you is true. Heaven and earth will disappear before the smallest letter disappears from the Law. Not even the smallest stroke of a pen will disappear from the Law until everything is completed.

19. కాబట్టి యీ యాజ్ఞలలో మిగుల అల్పమైన యొకదానినైనను మీరి, మనుష్యులకు ఆలాగున చేయ బోధించువాడెవడో వాడు పరలోకరాజ్యములో మిగుల అల్పుడనబడును; అయితే వాటిని గైకొని బోధించువాడెవడో వాడు పరలోక రాజ్యములో గొప్పవాడనబడును.

19. "Do not break even one of the least important commandments. And do not teach others to break them. If you do, you will be called the least important person in the kingdom of heaven. Instead, practice and teach these commands. Then you will be called important in the kingdom of heaven.

20. శాస్త్రుల నీతి కంటెను పరిసయ్యుల నీతికంటెను మీ నీతి అధికము కానియెడల మీరు పరలోకరాజ్యములో ప్రవేశింపనేరరని మీతో చెప్పుచున్నాను.

20. "Here is what I tell you. You must be more godly than the Pharisees and the teachers of the law. If you are not, you will certainly not enter the kingdom of heaven.

21. నరహత్య చేయవద్దు; నరహత్య చేయువాడు విమర్శకు లోనగునని పూర్వికులతో చెప్పబడిన మాట మీరు విన్నారు గదా.
నిర్గామకాండము 20:13, నిర్గామకాండము 21:12, లేవీయకాండము 24:17, ద్వితియోపదేశకాండము 5:17

21. "You have heard what was said to people who lived long ago. They were told, 'Do not commit murder.--(Exodus 20:13) Anyone who murders will be judged for it.'

22. నేను మీతో చెప్పునదేమనగాతన సహో దరునిమీద1 కోపపడు ప్రతివాడు విమర్శకు లోనగును, తన సహోదరుని చూచి వ్యర్థుడా అని చెప్పు వాడు మహా సభకు లోనగును; ద్రోహీ అని చెప్పువాడు నరకాగ్నికి లోనగును.

22. But here is what I tell you. Do not be angry with your brother. Anyone who is angry with his brother will be judged. Again, anyone who says to his brother, 'Raca,' must stand trial in the Sanhedrin. But anyone who says, 'You fool!' will be in danger of the fire in hell.

23. కావున నీవు బలిపీఠమునొద్ద అర్పణము నర్పించుచుండగా నీమీద నీ సహోదరునికి విరోధ మేమైననుకలదని అక్కడ నీకు జ్ఞాపకము వచ్చినయెడల

23. "Suppose you are offering your gift at the altar. And you remember that your brother has something against you.

24. అక్కడ బలిపీఠము నెదుటనే నీ యర్పణము విడిచిపెట్టి, మొదట వెళ్లి నీ సహోదరునితో సమాధానపడుము; అటు తరువాత వచ్చి నీ యర్పణము నర్పింపుము.

24. Leave your gift in front of the altar. First go and make peace with your brother. Then come back and offer your gift.

25. నీ ప్రతి వాదితో నీవును త్రోవలో ఉండగానే త్వరగా వానితో సమాధానపడుము; లేనియెడల ఒకవేళ నీ ప్రతివాది నిన్ను న్యాయాధిపతికి అప్పగించును, న్యాయాధిపతి నిన్ను బంట్రౌతుకు అప్పగించును, అంతట నీవు చెరసాలలో వేయబడుదువు.

25. "Suppose someone has a claim against you and is taking you to court. Settle the matter quickly. Do it while you are still with him on your way. If you don't, he may hand you over to the judge. The judge may hand you over to the officer. And you may be thrown into prison.

26. కడపటి కాసు చెల్లించువరకు అక్కడ నుండి నీవు వెలుపలికి రానేరవని నీతో నిశ్చయముగా చెప్పుచున్నాను.

26. What I'm about to tell you is true. You will not get out until you have paid the very last penny!

27. వ్యభిచారము చేయవద్దని చెప్పబడిన మాట మీరు విన్నారుగదా;
నిర్గామకాండము 20:14, ద్వితియోపదేశకాండము 5:18

27. "You have heard that it was said, 'Do not commit adultery.'--(Exodus 20:14)

28. నేను మీతో చెప్పునదేమనగాఒక స్త్రీని మోహపుచూపుతో చూచు ప్రతివాడు అప్పుడే తన హృదయమందు ఆమెతో వ్యభిచారము చేసినవాడగును.

28. But here is what I tell you. Do not even look at a woman in the wrong way. Anyone who does has already committed adultery with her in his heart.

29. నీ కుడికన్ను నిన్ను అభ్యంతర పరచినయెడల దాని పెరికి నీయొద్దనుండి పారవేయుము; నీ దేహ మంతయు నరకములో పడవేయబడకుండ నీ అవయవము లలో నొకటి నశించుట నీకు ప్రయోజనకరముగదా.

29. "If your right eye causes you to sin, poke it out and throw it away. Your eye is only one part of your body. It is better to lose it than for your whole body to be thrown into hell.

30. నీ కుడిచెయ్యి నిన్నభ్యంతర పరచినయెడల దాని నరికి నీయొద్దనుండి పారవేయుము; నీ దేహమంతయు నరక ములో పడకుండ నీ అవయవములలో ఒకటి నశించుట నీకు ప్రయోజనకరము గదా.

30. "If your right hand causes you to sin, cut it off and throw it away. Your hand is only one part of your body. It is better to lose it than for your whole body to go into hell.

31. తన భార్యను విడనాడు వాడు ఆమెకు పరిత్యాగ పత్రిక యియ్యవలెనని చెప్ప బడియున్నది గదా;
ద్వితియోపదేశకాండము 24:1-3

31. "It has been said, 'Suppose a man divorces his wife. If he does, he must give her a letter of divorce.'--(Deuteronomy 24:1)

32. నేను మీతో చెప్పునదేమనగావ్యభిచారకారణమునుబట్టి గాక, తన భార్యను విడనాడు ప్రతివాడును ఆమెను వ్యభిచారిణిగా చేయుచున్నాడు; విడనాడబడినదానిని పెండ్లాడువాడు వ్యభిచరించు చున్నాడు.

32. But here is what I tell you. Anyone who divorces his wife causes her to commit adultery. And anyone who gets married to the divorced woman commits adultery. A man may divorce his wife only if she has not been faithful to him.

33. మరియునీవు అప్రమాణము చేయక నీ ప్రమాణము లను ప్రభువునకు చెల్లింపవలెనని పూర్వికులతో చెప్ప బడిన మాట మీరు విన్నారు గదా,
నిర్గామకాండము 20:7, లేవీయకాండము 19:12, సంఖ్యాకాండము 30:2, ద్వితియోపదేశకాండము 5:11, ద్వితియోపదేశకాండము 23:21

33. "Again, you have heard what was said to your people long ago. They were told, 'Do not break the promises you make to the Lord. Keep the oaths you have made to him.'

34. నేను మీతో చెప్పునదేమనగాఎంతమాత్రము ఒట్టుపెట్టుకొనవద్దు; ఆకాశము తోడన వద్దు; అది దేవుని సింహాసనము,ఒ భూమి తోడన వద్దు,
యెషయా 66:1

34. But here is what I tell you. Do not make any promises like that at all. Do not make them in the name of heaven. That is God's throne.

35. అది ఆయన పాదపీఠము, యెరూష లేముతోడన వద్దు; అది మహారాజు పట్టణము
కీర్తనలు 48:2, యెషయా 66:1

35. Do not make them in the name of the earth. That is the stool for God's feet. Do not make them in the name of Jerusalem. That is the city of the Great King.

36. నీ తల తోడని ఒట్టుపెట్టుకొనవద్దు, నీవు ఒక వెండ్రుకనైనను తెలుపుగా గాని నలుపుగా గాని చేయలేవు.

36. And do not take an oath in the name of your head. You can't make even one hair white or black.

37. మీ మాట అవునంటే అవును, కాదంటే కాదు అని యుండవలెను; వీటికి మించునది దుష్టునినుండి2 పుట్టునది.

37. "Just let your 'Yes' mean 'Yes.' Let your 'No' mean 'No.' Anything more than this comes from the evil one.

38. కంటికి కన్ను, పంటికి పల్లు అని చెప్పబడిన మాట మీరు విన్నారు గదా.
నిర్గామకాండము 21:24, లేవీయకాండము 24:20, ద్వితియోపదేశకాండము 19:21

38. "You have heard that it was said, 'An eye must be put out for an eye. A tooth must be knocked out for a tooth.'--(Exodus 21:24; Leviticus 24:20; Deuteronomy 19:21)

39. నేను మీతో చెప్పునదేమనగా దుష్టుని ఎదిరింపక, నిన్ను కుడిచెంపమీద కొట్టువాని వైపునకు ఎడమచెంపకూడ త్రిప్పుము.

39. But here is what I tell you. Do not fight against an evil person. "Suppose someone hits you on your right cheek. Turn your other cheek to him also.

40. ఎవడైన నీమీద వ్యాజ్యెము వేసి నీ అంగీ తీసికొనగోరిన యెడల వానికి నీ పైవస్త్రముకూడ ఇచ్చివేయుము.

40. Suppose someone takes you to court to get your shirt. Let him have your coat also.

41. ఒకడు ఒక మైలు దూరము రమ్మని నిన్ను బలవంతము చేసినయెడల, వానితో కూడ రెండు మైళ్లు వెళ్లుము.

41. Suppose someone forces you to go one mile. Go two miles with him.

42. నిన్ను అడుగువానికిమ్ము, నిన్ను అప్పు అడుగ గోరువానినుండి నీ ముఖము త్రిప్పు కొనవద్దు.

42. "Give to the one who asks you for something. Don't turn away from the one who wants to borrow something from you.

43. నీ పొరుగువాని ప్రేమించి, నీ శత్రువును ద్వేషించు మని చెప్పబడిన మాట మీరు విన్నారు గదా;
లేవీయకాండము 19:18

43. "You have heard that it was said, 'Love your neighbor.--(Leviticus 19:18) Hate your enemy.'

44. నేను మీతో చెప్పునదేమనగా, మీరు పరలోకమందున్న మీ తండ్రికి కుమారులై యుండునట్లు మీ శత్రువులను ప్రేమించుడి. మిమ్మును హింసించు వారికొరకు ప్రార్థన చేయుడి.
నిర్గామకాండము 23:4-5, సామెతలు 25:21-22

44. But here is what I tell you. Love your enemies. Pray for those who hurt you.

45. ఆయన చెడ్డవారిమీదను మంచివారిమీదను తన సూర్యుని ఉదయింపజేసి, నీతిమంతులమీదను, అనీతి మంతులమీదను వర్షము కురిపించుచున్నాడు.

45. Then you will be sons of your Father who is in heaven. "He causes his sun to shine on evil people and good people. He sends rain on those who do right and those who don't.

46. మీరు మిమ్మును ప్రేమించువారినే ప్రేమించినయెడల మీకేమి ఫలము కలుగును? సుంకరులును ఆలాగు చేయుచున్నారు గదా.

46. "If you love those who love you, what reward will you get? Even the tax collectors do that.

47. మీ సహోదరులకు మాత్రము వందనము చేసిన యెడల మీరు ఎక్కువ చేయుచున్నదేమి? అన్యజనులును ఆలాగు చేయుచున్నారు గదా.

47. If you greet only your own people, what more are you doing than others? Even people who are ungodly do that.

48. మీ పరలోకపు తండ్రి పరిపూర్ణుడు గనుక మీరును పరిపూర్ణులుగా ఉండెదరు.
లేవీయకాండము 19:2, ద్వితియోపదేశకాండము 18:13

48. So be perfect, just as your Father in heaven is perfect.