Matthew - మత్తయి సువార్త 5

1. ఆయన ఆ జనసమూహములను చూచి కొండయెక్కి కూర్చుండగా ఆయన శిష్యు లాయనయొద్దకు వచ్చిరి.

1. And seeing the multitudes, He went up into a mountain, and when He was seated His disciples came to Him.

2. అప్పుడాయన నోరు తెరచి యీలాగు బోధింపసాగెను

2. And He opened His mouth and taught them, saying:

3. ఆత్మవిషయమై దీనులైనవారు ధన్యులు; పరలోకరాజ్యము వారిది.
యెషయా 61:1

3. Blessed are the poor in spirit, for theirs is the kingdom of Heaven.

4. దుఃఖపడువారు ధన్యులు; వారు ఓదార్చబడుదురు.
యెషయా 61:2

4. Blessed are those who mourn, for they shall be comforted.

5. సాత్వికులు ధన్యులు ; వారు భూలోకమును స్వతంత్రించుకొందురు.
కీర్తనలు 37:11

5. Blessed are the meek, for they shall inherit the earth.

6. నీతికొరకు ఆకలిదప్పులు గలవారు ధన్యులు; వారుతృప్తిపరచబడుదురు.

6. Blessed are those who hunger and thirst after righteousness, for they shall be filled.

7. కనికరముగలవారు ధన్యులు; వారు కనికరము పొందుదురు.

7. Blessed are the merciful, for they shall obtain mercy.

8. హృదయశుద్ధిగలవారు ధన్యులు; వారు దేవుని చూచెదరు.
కీర్తనలు 24:2

8. Blessed are the pure in heart, for they shall see God.

9. సమాధానపరచువారు ధన్యులు ; వారు దేవుని కుమారులనబడుదురు.

9. Blessed are the peacemakers, for they shall be called sons of God.

10. నీతినిమిత్తము హింసింపబడువారు ధన్యులు; పరలోక రాజ్యము వారిది.

10. Blessed are they who have been persecuted because of righteousness, for theirs is the kingdom of Heaven.

11. నా నిమిత్తము జనులు మిమ్మును నిందించి హింసించి మీమీద అబద్ధముగా చెడ్డమాటలెల్ల పలుకునప్పుడు మీరు ధన్యులు.

11. Blessed are you when they shall revile and persecute you, and shall say every evil word against you falsely because of Me.

12. సంతోషించి ఆనందించుడి, పరలోకమందు మీ ఫలము అధికమగును. ఈలాగున వారు మీకు పూర్వమందుండిన ప్రవక్తలను హింసించిరి.
2 దినవృత్తాంతములు 36:16

12. Rejoice and be exceedingly glad, for great is your reward in Heaven, for in this manner they persecuted the prophets who were before you.

13. మీరు లోకమునకు ఉప్పయి యున్నారు. ఉప్పు నిస్సారమైతే అది దేనివలన సారము పొందును? అది బయట పారవేయబడి మనుష్యులచేత త్రొక్కబడుటకే గాని మరి దేనికిని పనికిరాదు.

13. You are the salt of the earth; but if the salt loses its flavor, how shall it be seasoned? It is then good for nothing but to be thrown out and trampled underfoot by men.

14. మీరు లోకమునకు వెలుగైయున్నారు; కొండమీదనుండు పట్టణము మరుగైయుండనేరదు.

14. You are the light of the world. A city that is set on a hill cannot be hidden.

15. మనుష్యులు దీపము వెలిగించి కుంచము క్రింద పెట్టరు కాని అది యింటనుండువారికందరికి వెలు గిచ్చుటకై దీపస్తంభముమీదనే పెట్టుదురు.

15. Nor do they light a lamp and put it under a grain measure, but on a lampstand, and it shines for all who are in the house.

16. మనుష్యులు మీ సత్క్రియలను చూచి పరలోకమందున్న మీ తండ్రిని మహిమపరచునట్లు వారియెదుట మీ వెలుగు ప్రకాశింప నియ్యుడి.

16. Let your light so shine before men, so that they may see your good works and glorify your Father in Heaven.

17. ధర్మశాస్త్రమునైనను ప్రవక్తల వచనములనైనను కొట్టి వేయవచ్చితినని తలంచవద్దు; నెరవేర్చుటకే గాని కొట్టి వేయుటకు నేను రాలేదు.
యెషయా 42:21

17. Do not think that I came to destroy the Law or the Prophets. I did not come to destroy but to fulfill.

18. ఆకాశమును భూమియు గతించిపోయిననే గాని ధర్మశాస్త్రమంతయు నెరవేరువరకు దానినుండి యొక పొల్లయినను ఒక సున్నయైనను తప్పి పోదని నిశ్చయముగా మీతో చెప్పుచున్నాను.
యెషయా 42:21

18. For truly I say to you, till heaven and earth pass away, one jot or one tittle will by no means pass from the Law till all is fulfilled.

19. కాబట్టి యీ యాజ్ఞలలో మిగుల అల్పమైన యొకదానినైనను మీరి, మనుష్యులకు ఆలాగున చేయ బోధించువాడెవడో వాడు పరలోకరాజ్యములో మిగుల అల్పుడనబడును; అయితే వాటిని గైకొని బోధించువాడెవడో వాడు పరలోక రాజ్యములో గొప్పవాడనబడును.

19. Whoever therefore relaxes one of the least of these commandments, and teaches men so, shall be called least in the kingdom of Heaven; but whoever does and teaches them, he shall be called great in the kingdom of Heaven.

20. శాస్త్రుల నీతి కంటెను పరిసయ్యుల నీతికంటెను మీ నీతి అధికము కానియెడల మీరు పరలోకరాజ్యములో ప్రవేశింపనేరరని మీతో చెప్పుచున్నాను.

20. For I say to you, that unless your righteousness exceeds that of the scribes and Pharisees, you will by no means enter the kingdom of Heaven.

21. నరహత్య చేయవద్దు; నరహత్య చేయువాడు విమర్శకు లోనగునని పూర్వికులతో చెప్పబడిన మాట మీరు విన్నారు గదా.
నిర్గామకాండము 20:13, నిర్గామకాండము 21:12, లేవీయకాండము 24:17, ద్వితియోపదేశకాండము 5:17

21. You have heard that it was said to those of old, You shall not murder, and whoever murders will be in danger of the judgment.

22. నేను మీతో చెప్పునదేమనగాతన సహో దరునిమీద1 కోపపడు ప్రతివాడు విమర్శకు లోనగును, తన సహోదరుని చూచి వ్యర్థుడా అని చెప్పు వాడు మహా సభకు లోనగును; ద్రోహీ అని చెప్పువాడు నరకాగ్నికి లోనగును.

22. But I say to you that whoever is angry with his brother without a cause shall be in danger of the judgment. And whoever says to his brother, Empty head! shall be in danger of the council. But whoever says, You fool! shall be in danger of the fire of Gehenna.

23. కావున నీవు బలిపీఠమునొద్ద అర్పణము నర్పించుచుండగా నీమీద నీ సహోదరునికి విరోధ మేమైననుకలదని అక్కడ నీకు జ్ఞాపకము వచ్చినయెడల

23. Therefore if you bring your gift to the altar, and there remember that your brother has something against you,

24. అక్కడ బలిపీఠము నెదుటనే నీ యర్పణము విడిచిపెట్టి, మొదట వెళ్లి నీ సహోదరునితో సమాధానపడుము; అటు తరువాత వచ్చి నీ యర్పణము నర్పింపుము.

24. leave your gift there before the altar, and go your way. First be reconciled to your brother, and then come and offer your gift.

25. నీ ప్రతి వాదితో నీవును త్రోవలో ఉండగానే త్వరగా వానితో సమాధానపడుము; లేనియెడల ఒకవేళ నీ ప్రతివాది నిన్ను న్యాయాధిపతికి అప్పగించును, న్యాయాధిపతి నిన్ను బంట్రౌతుకు అప్పగించును, అంతట నీవు చెరసాలలో వేయబడుదువు.

25. Agree with your adversary quickly, while you are on the way with him, lest your adversary deliver you to the judge, the judge hand you over to the officer, and you be thrown into prison.

26. కడపటి కాసు చెల్లించువరకు అక్కడ నుండి నీవు వెలుపలికి రానేరవని నీతో నిశ్చయముగా చెప్పుచున్నాను.

26. Truly I say to you, you will by no means get out of there till you have paid the last penny.

27. వ్యభిచారము చేయవద్దని చెప్పబడిన మాట మీరు విన్నారుగదా;
నిర్గామకాండము 20:14, ద్వితియోపదేశకాండము 5:18

27. You have heard that it was said to those of old, You shall not commit adultery.

28. నేను మీతో చెప్పునదేమనగాఒక స్త్రీని మోహపుచూపుతో చూచు ప్రతివాడు అప్పుడే తన హృదయమందు ఆమెతో వ్యభిచారము చేసినవాడగును.

28. But I say to you that whoever looks at a woman to lust for her has already committed adultery with her in his heart.

29. నీ కుడికన్ను నిన్ను అభ్యంతర పరచినయెడల దాని పెరికి నీయొద్దనుండి పారవేయుము; నీ దేహ మంతయు నరకములో పడవేయబడకుండ నీ అవయవము లలో నొకటి నశించుట నీకు ప్రయోజనకరముగదా.

29. And if your right eye snares you into sin, pluck it out and cast it from you; for it is more profitable for you that one of your members perish, and not your whole body be cast into Gehenna.

30. నీ కుడిచెయ్యి నిన్నభ్యంతర పరచినయెడల దాని నరికి నీయొద్దనుండి పారవేయుము; నీ దేహమంతయు నరక ములో పడకుండ నీ అవయవములలో ఒకటి నశించుట నీకు ప్రయోజనకరము గదా.

30. And if your right hand snares you into sin, cut it off and cast it from you; for it is more profitable for you that one of your members perish, and not your whole body be cast into Gehenna.

31. తన భార్యను విడనాడు వాడు ఆమెకు పరిత్యాగ పత్రిక యియ్యవలెనని చెప్ప బడియున్నది గదా;
ద్వితియోపదేశకాండము 24:1-3

31. Furthermore it has been said, Whoever puts away his wife, let him give her a certificate of divorce.

32. నేను మీతో చెప్పునదేమనగావ్యభిచారకారణమునుబట్టి గాక, తన భార్యను విడనాడు ప్రతివాడును ఆమెను వ్యభిచారిణిగా చేయుచున్నాడు; విడనాడబడినదానిని పెండ్లాడువాడు వ్యభిచరించు చున్నాడు.

32. But I say to you that whoever puts away his wife for any reason except sexual perversion causes her to commit adultery; and whoever marries a woman who is divorced commits adultery.

33. మరియునీవు అప్రమాణము చేయక నీ ప్రమాణము లను ప్రభువునకు చెల్లింపవలెనని పూర్వికులతో చెప్ప బడిన మాట మీరు విన్నారు గదా,
నిర్గామకాండము 20:7, లేవీయకాండము 19:12, సంఖ్యాకాండము 30:2, ద్వితియోపదేశకాండము 5:11, ద్వితియోపదేశకాండము 23:21

33. Again, you have heard that it was said to those of old, You shall not swear falsely, but shall perform your oaths to the Lord.

34. నేను మీతో చెప్పునదేమనగాఎంతమాత్రము ఒట్టుపెట్టుకొనవద్దు; ఆకాశము తోడన వద్దు; అది దేవుని సింహాసనము,ఒ భూమి తోడన వద్దు,
యెషయా 66:1

34. But I say to you, do not swear at all: neither by Heaven, for it is God's throne;

35. అది ఆయన పాదపీఠము, యెరూష లేముతోడన వద్దు; అది మహారాజు పట్టణము
కీర్తనలు 48:2, యెషయా 66:1

35. nor by the earth, for it is His footstool; nor by Jerusalem, for it is the city of the great King.

36. నీ తల తోడని ఒట్టుపెట్టుకొనవద్దు, నీవు ఒక వెండ్రుకనైనను తెలుపుగా గాని నలుపుగా గాని చేయలేవు.

36. Nor shall you swear by your head, because you are not able to make one hair white or black.

37. మీ మాట అవునంటే అవును, కాదంటే కాదు అని యుండవలెను; వీటికి మించునది దుష్టునినుండి2 పుట్టునది.

37. But let your word be Yes, yes; No, no. For whatever is more than these is from evil.

38. కంటికి కన్ను, పంటికి పల్లు అని చెప్పబడిన మాట మీరు విన్నారు గదా.
నిర్గామకాండము 21:24, లేవీయకాండము 24:20, ద్వితియోపదేశకాండము 19:21

38. You have heard that it was said, An eye for an eye and a tooth for a tooth.

39. నేను మీతో చెప్పునదేమనగా దుష్టుని ఎదిరింపక, నిన్ను కుడిచెంపమీద కొట్టువాని వైపునకు ఎడమచెంపకూడ త్రిప్పుము.

39. But I tell you, Do not resist evil. But whoever hits you on your right cheek, turn the other to him also.

40. ఎవడైన నీమీద వ్యాజ్యెము వేసి నీ అంగీ తీసికొనగోరిన యెడల వానికి నీ పైవస్త్రముకూడ ఇచ్చివేయుము.

40. And if anyone wants to sue you and take away your tunic, let him have your cloak also.

41. ఒకడు ఒక మైలు దూరము రమ్మని నిన్ను బలవంతము చేసినయెడల, వానితో కూడ రెండు మైళ్లు వెళ్లుము.

41. And whoever compels you to go one mile, go with him two.

42. నిన్ను అడుగువానికిమ్ము, నిన్ను అప్పు అడుగ గోరువానినుండి నీ ముఖము త్రిప్పు కొనవద్దు.

42. Give to him who asks of you, and from him who wants to borrow from you, do not turn away.

43. నీ పొరుగువాని ప్రేమించి, నీ శత్రువును ద్వేషించు మని చెప్పబడిన మాట మీరు విన్నారు గదా;
లేవీయకాండము 19:18

43. You have heard that it was said, You shall love your neighbor and hate your enemy.

44. నేను మీతో చెప్పునదేమనగా, మీరు పరలోకమందున్న మీ తండ్రికి కుమారులై యుండునట్లు మీ శత్రువులను ప్రేమించుడి. మిమ్మును హింసించు వారికొరకు ప్రార్థన చేయుడి.
నిర్గామకాండము 23:4-5, సామెతలు 25:21-22

44. But I say to you, Love your enemies, bless those who curse you, do good to those who hate you, and pray for those who abuse you and persecute you,

45. ఆయన చెడ్డవారిమీదను మంచివారిమీదను తన సూర్యుని ఉదయింపజేసి, నీతిమంతులమీదను, అనీతి మంతులమీదను వర్షము కురిపించుచున్నాడు.

45. that you may become sons of your Father in Heaven; for He makes His sun rise on the evil and on the good, and sends rain on the just and on the unjust.

46. మీరు మిమ్మును ప్రేమించువారినే ప్రేమించినయెడల మీకేమి ఫలము కలుగును? సుంకరులును ఆలాగు చేయుచున్నారు గదా.

46. For if you love those who love you, what reward have you? Do not even the tax collectors the same?

47. మీ సహోదరులకు మాత్రము వందనము చేసిన యెడల మీరు ఎక్కువ చేయుచున్నదేమి? అన్యజనులును ఆలాగు చేయుచున్నారు గదా.

47. And if you greet your brethren only, what do you do more than others? Do not also the tax collectors so?

48. మీ పరలోకపు తండ్రి పరిపూర్ణుడు గనుక మీరును పరిపూర్ణులుగా ఉండెదరు.
లేవీయకాండము 19:2, ద్వితియోపదేశకాండము 18:13

48. Therefore you shall be perfect, just as your Father in Heaven is perfect.